Lễ Hội Cầu Bông Làng Rau Trà Quế, Hội An: Lịch, Nghi Lễ Và Kinh Nghiệm Đi Xem

Ý nghĩa của lễ hội và ngày Khai hạ mùng 7

Lễ hội Cầu Bông là lễ hội dân gian của làng rau Trà Quế, thuộc Hội An, tổ chức vào mùng 7 tháng Giêng âm lịch. Theo cách gọi dân gian, đây là ngày Khai hạ: hết chuỗi ngày Tết, người nông dân hạ nêu và bắt đầu công việc đồng áng của năm mới. Vì vậy lễ hội mang tính “mở vụ” hơn là một chương trình biểu diễn dành cho du khách.

Nội dung chính là tạ ơn trời đất, Thần Nông, Thành hoàng và các bậc tiền hiền đã khai khẩn đất, truyền nghề trồng rau; đồng thời cầu mưa thuận gió hòa, cây cối đơm bông kết trái, rau màu tươi tốt. Các tài liệu của Hội An và báo địa phương cho biết nghi thức chuẩn bị có thể bắt đầu từ ngày mùng 6, đến sáng mùng 7 là lễ dâng hương, tế Thần Nông và tiền hiền tại đình hoặc miếu của làng.

Làng rau Trà Quế và nghề trồng rau

Trà Quế nằm cách phố cổ Hội An khoảng 3 km về hướng Đông Bắc, trên dải đất được sông Cổ Cò và đầm Trà Quế bao quanh. Nghề trồng rau ở đây được ghi nhận có lịch sử hơn 400 năm. Người làng trồng hơn 20 loại rau ăn lá và rau gia vị theo cách truyền thống, không dùng phân hóa học mà bón bằng rong vớt dưới đầm.

Hai dấu mốc thường được nhắc: nghề trồng rau Trà Quế được đưa vào Danh mục Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia (tháng 4/2022), và tháng 11/2024 Trà Quế được UN Tourism công nhận là Làng du lịch tốt nhất năm 2024. Hai thông tin này giúp hiểu vì sao ngày hội đầu xuân ở đây thu hút khá đông khách, nhưng cũng là lý do bạn nên coi lễ hội là sinh hoạt của làng và cư xử cho phù hợp.

Phần lễ và phần hội thường có gì

Phần lễ: nghinh thần, dâng hương, tế Thần Nông

• Các bô lão và đội gia lễ thực hiện nghi thức nghinh thần, dâng hương, đọc văn tế tạ ơn Thần Nông và tiền hiền.
• Lễ vật mô tả trong các tài liệu địa phương gồm xôi màu hồng, gà trống luộc ngậm hoa, trầu cau, trà rượu và sản vật của làng như rau thơm, đĩa tam hữu.
• Phần lễ khá trang nghiêm; du khách nên đứng ngoài khu hành lễ, ăn mặc kín đáo và hạn chế chụp ảnh sát vào người đang tế.

Phần hội: thi tài nhà nông và ẩm thực

• Các hội thi gắn với nghề làm vườn: cuốc đất, làm luống, gieo trồng, gánh rau.
• Thi gói và thưởng thức món tam hữu: tôm, thịt heo ba chỉ và hành, ăn cùng rau thơm tươi của làng.
• Trò chơi dân gian, hô hát bài chòi, múa lân; nếu thích loại hình này bạn có thể xem thêm bài nghệ thuật bài chòi ở Hội An.

Giờ giấc từng hoạt động không cố định giữa các năm. Vì vậy bài này không đưa ra mốc giờ cụ thể; nếu cần, hãy hỏi UBND phường hoặc các trang thông tin chính thức của Hội An vào đầu tháng Giêng.

Ngày dương lịch các năm gần nhất

Vì lễ hội theo lịch âm nên ngày dương lịch thay đổi mỗi năm. Bảng dưới đây quy đổi từ ngày mùng 1 Tết; bạn cần kiểm tra lại lịch từng năm và thông báo của địa phương trước khi đặt vé máy bay hay khách sạn.

Kinh nghiệm đi xem lễ hội

Mùng 7 vẫn nằm trong dịp Tết nên giờ mở cửa và giá dịch vụ ở Hội An có thể khác ngày thường; hãy hỏi trước nếu bạn định ăn hoặc tham gia trải nghiệm trong làng. Nên đến sớm để có chỗ đứng, mang nón, nước uống và mặc đồ nhẹ vì đồng rau ít bóng râm. Đường nội làng nhỏ, đông người trong ngày hội nên nhiều du khách chọn xuống xe ở điểm gần rồi đi bộ hoặc đạp xe vào làng.

Nếu muốn hiểu thêm nghề trồng rau và các trải nghiệm quanh năm, bạn có thể đọc trải nghiệm làm nông dân ở Trà Quế. Các dịch vụ như tour làm nông dân, lớp nấu ăn hay ngâm chân thảo mộc do từng hộ hoặc đơn vị lữ hành tổ chức, giá khác nhau; hãy hỏi rõ trước khi tham gia.

Cách di chuyển từ Đà Nẵng và Hội An

Từ trung tâm Đà Nẵng đến Hội An khoảng 30 km (đi khoảng 40–45 phút khi đường thông), sau đó thêm khoảng 3 km vào Trà Quế. Từ phố cổ Hội An bạn có thể đạp xe, đi xe máy hoặc taxi trong 10–15 phút. Dịp Tết và mùng 7 lượng xe lớn, nên xuất phát sớm và chốt trước điểm hẹn.

Nếu đi nhóm gia đình hoặc có người lớn tuổi, bạn có thể đặt xe riêng Đà Nẵng đi Hội An theo giờ mình chọn rồi báo thêm điểm dừng ở Trà Quế; mức giá tham khảo từng loại xe xem ở phần câu hỏi thường gặp phía dưới hoặc bảng giá xe Đà Nẵng Hội An. Dịp lễ Tết nên đặt sớm vì lịch xe thường kín.